17:46 ICT Thứ ba, 14/07/2020

Trang nhất » Tin Tức » Công tác xây dựng Đảng

Nâng cao nhận thức về phát triển văn hóa xây dựng con người Việt nam trong dự thảo báo cáo chính trị Đại hội lần thứ XII của Đảng

Thứ tư - 29/07/2015 09:21
Vấn đề phát triển văn hóa, con người Việt Nam được Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XI đề cập rất sâu sắc toàn diện trong dự thảo báo cáo chính trị trình Đại hội lần thứ XII của Đảng. Dự thảo báo cáo nêu rõ "Các cấp, các ngành phải nhận thức đầy đủ và thực hiện có kết quả mục tiêu: Xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam phát triển toàn diện, hướng đến chân- thiện- mỹ, thấm nhuần tinh thần dân tộc, nhân văn, dân chủ và khoa học. Văn hóa thực sự trở thành nền tảng tinh thần vững chắc của xã hội, là sức mạnh nội sinh quan trọng bảo đảm sự phát triển bền vững và bảo vệ vững chắc Tổ quốc vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.
          Như chúng ta đã biết, trong xã hội có 2 nền tảng cơ bản, nền tảng vật chất và nền tảng tinh thần, hai nền tảng này bổ sung cho nhau và cùng phát triển. Năm 1993, tại Hội nghị Trung ương 4 khóa VII, Đảng ta đã ban hành nghị quyết về văn hóa, trong đó nêu rõ “Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội” đây là một quan điểm đổi mới hết sức quan trọng của Đảng ta về văn hóa, chỉ rõ vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của văn hóa. Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, văn hóa thể hiện sức sống, sức sáng tạo và phát triển, thể hiện trí tuệ và bản lĩnh của dân tộc Việt Nam.

        Nghị quyết Trung ương 5 khóa VIII đã nêu khái niệm về văn hóa với nội hàm rộng, bao quát toàn bộ đời sống tinh thần, trong đó tập trung vào lĩnh vực lớn: Tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống, phong tục tập quán, giáo dục và khoa học, văn hóa nghệ thuật, thông tin đại chúng, giao lưu với văn hóa thế giới, các thể chế và thiết chế văn hóa.

        Nền tảng tinh thần văn hóa Việt nam là toàn bộ các giá trị do dân tộc Việt Nam sáng tạo ra, đúc kết thành bản sắc văn hóa Việt Nam, được trao truyền từ đời này sang đời khác. Bản sắc văn hóa Việt Nam đó là lòng yêu nước nồng nàn, lòng tự tôn, tự cường dân tộc, tinh thần đoàn kết, lòng nhân ái bao dung, trọng nghĩa tình đạo lý, đức tính cần cù sáng tạo trong lao động, đức hy sinh cao thượng vì độc lập của dân tộc, vì hạnh phúc của nhân dân, là sự tế nhị trong cư xử, giản dị trong lối sống, tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại, kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, dân tộc và quốc tế.

          Nền tảng văn hóa tinh thần có một sức mạnh vô cùng to lớn, giúp cho nhân dân ta vượt qua muôn ngàn khó khăn gian khổ, giành được những thắng lợi vĩ đại trong đấu tranh chống giặc ngoại xâm, giành độc lập tự do cho dân tộc, trong lao động cải tạo thiên nhiên, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đây chính là sức mạnh nội sinh quan trọng bảo đảm sự phát triển bền vững và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt nam xã hội chủ nghĩa. Đối với mỗi người dân Việt nam, truyền thống văn hóa dân tộc đã thấm sâu vào đời sống vật chất và tinh thần, đó là tình cảm gia đình, tình yêu quê hương đất nước, lòng biết ơn sâu sắc đối với các bậc tiên tổ, các thế hệ cha anh đi trước, cùng với đức tính nhẫn nại, cần cù, sáng tạo trong lao động, học tập; đức tính khiêm tốn, trọng tình nghĩa, thủy chung giúp cho chúng ta có trí tuệ và tài năng, tạo ra năng xuất lao động cao, hiệu suất công tác tốt.

         Để thực hiện mục tiêu về xây dựng nền văn hóa, con người Việt nam, Ban chấp hành Trung ương khóa XI đề ra 7 nhiệm vụ quan trọng đó là: Xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện; xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, phù hợp với bối cảnh phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế; xây dựng văn hóa trong chính trị và kinh tế; nâng cao chất lượng, hiệu quả  hoạt động văn hóa; phát triển công nghiệp văn hóa đi đôi với xây dựng, hoàn thiện thị trường văn hóa; chủ động hội nhập quốc tế về văn hóa, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước đối với lĩnh vực văn hóa. Ở bài viết này Tôi xin làm rõ thêm nhiệm vụ thứ nhất và thứ 2 trong 7 nhiệm vụ về phát triển văn hóa được nêu trong dự thảo báo cáo.

         Nhiệm vụ thứ nhất: Xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện. Hoàn thiện các chuẩn mực giá trị văn hóa và con người Việt Nam, tạo môi trường và điều kiện để phát triển về nhân cách, đạo đức, trí tuệ, năng lực sáng tạo, thể chất, tâm hồn, trách nhiệm xã hội, nghĩa vụ công dân, ý thức tuân thủ pháp luật.

       Con người Việt nam là sự kết tinh của nền văn hóa Việt nam. Vì vậy quá trình xây dựng nền văn hóa Việt nam cũng chính là quá trình thực hiện chiến lược phát triển con người; xây dựng và phát huy nguồn lực con người. Đảng ta đã nhận thức sâu sắc về mối quan hệ khăng khít giữa xây dựng văn hóa với xây dựng con người. Phát triển văn hóa là vì sự hoàn thiện nhân cách con người, xây dựng con người để thúc đẩy phát triển văn hóa. Con người là chủ thể sáng tạo, truyền bá, hưởng thụ văn hóa, là trung tâm của chiến lược phát triển. Xây dựng con người có nhân cách, lối sống đẹp là trọng tâm, cốt lõi của phát triển văn hóa. Mọi hoạt động văn hóa đều phải hướng tới xây dựng phát triển con người. Trên cơ sở nhận thức đúng đắn lý luận về văn hóa, Đảng đã định hướng xây dựng con người Việt nam với các đặc tính cơ bản: yêu nước, nhân ái, nghĩa tình, trung thực, đoàn kết, cần cù, sáng tạo. Với những phẩm chất đạo đức nêu trên giúp con người Việt Nam có phẩm chất đạo đức tốt, biết kế thừa và phát huy truyền thống văn hóa dân tộc, có bản lĩnh chính trị vững vàng, vượt qua khó khăn thử thách, tiếp bước các thế hệ cha anh để lập nên những thành tựu mới trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

        Nhiệm vụ thứ nhất: Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, phù hợp với bối cảnh phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế.

       Trước sự tác động thường xuyên phức tạp của cơ chế thị trường, đặc biệt là lối sống thực dụng, ham muốn vật chất, thiếu trách nhiệm đối với xã hội đã ảnh hưởng đến một bộ phận nhân dân nhất là giới trẻ dẫn đến tình trạng vi phạm chuẩn mực đạo đức xã hội, vi phạm pháp luật, gây ảnh hưởng đến trật tự an toàn xã hội, làm ảnh hưởng đến vai trò lãnh đạo của Đảng, sự quản lý điều hành của Nhà nước. Để truyền thống văn hóa dân tộc thấm sâu vào mỗi cá nhân, từng gia đình và cộng đồng xã hội, Đảng nhấn  mạnh “Xây dựng môi trường văn hóa, đời sống văn hóa lành mạnh trong hệ thống chính trị, trong mỗi địa phương, trong từng cộng đồng làng, bản, khu phố, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và mỗi gia đình, góp phần giáo dục, rèn luyện con người về nhân cách, đạo đức, lối sống”. Theo cá nhân tôi, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh là một nhiệm vụ hết sức cần thiết giúp cho việc bồi dưỡng hoàn thiện nhân cách con người. Được sống và làm việc trong môi trường tốt sẽ giúp con người phát triển toàn diện về thể chất và tinh thần, do đó sức cống hiến và sáng tạo cũng sẽ được phát huy có hiệu quả.

       Năm 2014, Đảng bộ Thành phố Điện Biên phủ đã có chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 33 của Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XI, Nghị quyết của Tỉnh ủy Điện Biên về xây dựng phát triển con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước, để thực hiện có hiệu quả chủ trương đường lối lãnh đạo của Đảng về phát triển văn hóa trên địa bàn Thành phố, Tôi mạnh dạn đề xuất một số giải pháp như sau:

        1. Cấp ủy Đảng, chính quyền, MTTQ, các đoàn thể từ thành phố tới cơ sở tập trung giáo dục bồi dưỡng cán bộ, đảng viên và nhân dân, nhất là thế hệ trẻ có tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc, có ý chí tự lực tự cường, phấn đấu vì lợi ích chung, có lối sống lành mạnh, trọng nghĩa tình, trung thực, đoàn kết, sáng tạo, tôn trọng pháp luật, hiểu biết sâu sắc về truyền thống văn hóa, lịch sử của quê hương Điện Biên Phủ anh hùng. Chăm lo giáo dục thanh thiếu niên phát triển về thể lực, sức khỏe, đáp ứng yêu cầu xây dựng quê hương; gắn giáo dục tri thức với giáo dục đạo đức, kỹ năng sống, làm việc; tạo môi trường thuận lợi cho thế hệ trẻ được rèn luyện, trưởng thành và cống hiến cho xã hội.

       2. Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh  từ mỗi cá nhân, gia đình, cộng đồng, cơ quan đơn vị, tổ chức trong đó đặc biệt coi trọng xây dựng môi trường văn hóa gia đình, khu dân cư.

       3. Chú trọng chăm lo xây dựng văn hóa trong Đảng, trong các cơ quan nhà nước và các đoàn thể. Để xây dựng văn hóa trong hệ thống chính trị đạt hiệu quả, các cơ quan của Đảng, chính quyền, đoàn thể phải chấp hành tốt điều lệ Đảng, các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước, làm việc có chương trình, kế hoạch, phân công trách nhiệm cụ thể rõ ràng. Những người đứng đầu các cơ quan, đơn vị phải thực sự tiêu biểu cho giá trị văn hóa, đạo đức, lòng yêu nước thương dân, có lối sống tình nghĩa thủy chung, tinh thần đoàn kết, tính kỷ luật và tinh thần trách nhiệm cao trong công việc; gương mẫu trong việc thực hiện nhiệm vụ, nói đi đôi với làm, tránh nói nhiều, làm ít, có thái độ khiêm tốn, lễ độ trong giao tiếp với đồng chí, đồng nghiệp và nhân dân; chủ động khắc phục khó khăn để hoàn thành một cách tốt nhất công việc được giao.

        4. Tranh thủ các nguồn lực để xây dựng nhà văn hóa Thành phố, nhà sinh hoạt văn hóa cộng đồng các tổ dân phố, bản; xây dựng các khu công viên vui chơi giải trí cho nhân dân nhất là người già và thanh thiếu nhi. Hiện nay nhà sinh hoạt văn hóa cộng đồng các tổ dân phố bản đạt 52%,  mục tiêu đại hội Đảng bộ lần thứ 6 đề ra đến năm 2020, phấn đấu có 70% tổ dân phố, bản có nhà sinh hoạt văn hóa. Khó khăn nhất trong việc thực hiện xây dựng nhà văn hóa cộng đồng là về quĩ đất. Trong thời gian tới, khi phê duyệt xây dựng các khu đô thị, Tỉnh và thành phố cần quan tâm hơn nữa đến việc dành quĩ đất chung để xây dựng khu vui chơi giải trí, tập luyện thể thao, nhà sinh hoạt văn hóa cộng đồng để phục vụ nhân dân. Đối với những phố, bản không còn quĩ đất chung, đề nghị nhà nước hỗ trợ một phần, vận động nhân dân đóng góp một phần kinh phí mua đất xây dựng nhà văn hóa.

        5. Đẩy mạnh công tác giữ gìn, khai thác giá trị văn hóa lịch sử, văn hóa các dân tộc thành phố. Với ưu thế là địa bàn có quần thể di tích lịch sử chiến thắng Điện Biên Phủ nổi tiếng, có văn hóa đặc sắc của các dân tộc Thái, mông, khơ mú, dao, tày, nùng, có cảnh quan sinh thái thiên nhiên tươi đẹp…Thành phố cần đổi mới nâng cao chất lượng dịch vụ phục vụ khách thăm quan du lịch như: Xây dựng chương trình lễ dâng hương chu đáo, ân tình mang lại ấn tượng đặc biệt cho khách khi đến thăm viếng nghĩa trang liệt sỹ, đồng thời giáo dục tinh thần yêu nước, sẵn sàng hy sinh bảo vệ Tổ quốc cho con em các dân tộc Thành phố; đầu tư thêm điều kiện, phương tiện, bồi dưỡng đội ngũ phục vụ đón tiếp khách ở các bản văn hóa; thiết kế chương trình thăm quan du lịch lịch sử - dân tộc - sinh thái mang nhiều ý nghĩa về giá trị văn hóa tinh thần nhằm thu hút khách du lịch.

       Trong 5 năm tới, dưới sự lãnh đạo của Ban chấp hành Trung ương Đảng, của Tỉnh ủy Điện Biên, Đảng bộ, chính quyền, nhân dân các dân tộc thành phố sẽ tiếp tục phát huy mạnh mẽ những kết quả đã đạt được trong sự nghiệp phát triển văn hóa, tập trung giáo dục, bồi dưỡng con người thành phố nhất là các thế hệ trẻ về truyền thống văn hóa dân tộc, lòng yêu quê hương đât nước, có tri thức và sức khỏe tốt, có bản lĩnh chính trị vững vàng, sẵn sàng cống hiến tài năng, sức trẻ vào sự nghiệp xây dựng quê hương đất nước./. 

Tác giả bài viết: Chử Thị Thủy - Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn